VK2735 vs ecnoglutide: nowa fala inkretyn w leczeniu otyłości

VK2735 vs ecnoglutide to porównanie dwóch kandydatów na nowy lek na otyłość, które działają inaczej, niż sugeruje wspólna etykieta “GLP-1/GIP”. VK2735 firmy Viking Therapeutics pobudza jednocześnie receptory GLP-1 i GIP. Ecnoglutide (XW003) od Sciwind Biosciences działa wyłącznie na receptor GLP-1, za to w sposób “ukierunkowany” na jeden szlak sygnałowy. Opisywanie obu jako podwójnych agonistów GLP-1/GIP jest więc błędem. Poniżej zestawiamy to, co faktycznie wynika z opublikowanych badań i komunikatów firm według stanu na październik 2026 roku.

VK2735 vs ecnoglutide: czym różni się mechanizm działania?

Obie substancje należą do inkretyn, czyli leków naśladujących hormony jelitowe wydzielane po posiłku. Na tym podobieństwa się kończą: każda z nich aktywuje inny zestaw receptorów i inny wzorzec sygnału w komórce.

VK2735: podwójny agonista receptorów GLP-1 i GIP

Viking opisuje VK2735 jako długo działającego podwójnego agonistę receptorów GLP-1 i GIP (glukozozależnego polipeptydu insulinotropowego). To ta sama para receptorów, na którą działa tirzepatyd, więc mechanizm obu cząsteczek jest zbliżony. Firma rozwija dwie postacie: zastrzyk podskórny podawany raz w tygodniu oraz tabletkę przyjmowaną raz dziennie.

Wersja doustna ma w tej historii duże znaczenie. Tabletka z tą samą cząsteczką co zastrzyk dałaby możliwość zmiany drogi podania bez zmiany substancji. W październiku 2026 roku Viking rozpoczął badanie, w którym po 21 tygodniach zastrzyków część uczestników przechodzi na tabletki podtrzymujące; wyniki firma zapowiada na 2027 rok.

Ecnoglutide: agonista GLP-1 z sygnalizacją preferującą cAMP

Ecnoglutide jest analogiem GLP-1. Nie działa na receptor GIP. W pracy opisującej odkrycie cząsteczki (Molecular Metabolism, 2023) badacze Sciwind wykazali in vitro, że ecnoglutide silnie pobudza wytwarzanie cAMP (EC50 0,018 nM), a przy tym praktycznie nie wywołuje internalizacji receptora GLP-1.

W publikacji badania EECOH-2 (2025) opisano to jako preferencyjną aktywację szlaku cAMP w porównaniu z rekrutacją β-arestyny. Taki profil określa się mianem agonizmu obciążonego (ang. biased agonism).

Producent twierdzi, że dzięki temu lek może zachować skuteczność przy lepszej tolerancji przewodu pokarmowego. Na razie jest to hipoteza sponsora, a nie wniosek potwierdzony niezależnymi badaniami. W badaniu fazy 1 okres półtrwania w stanie stacjonarnym wynosił 124-138 godzin, co pozwala podawać lek raz w tygodniu.

Jakie wyniki badań ma VK2735 w zastrzykach i tabletkach?

W badaniu fazy 2 VENTURE (opublikowanym w czasopiśmie Obesity w 2026 roku) dorośli z otyłością lub nadwagą i co najmniej jedną chorobą towarzyszącą, bez cukrzycy, przez 13 tygodni przyjmowali VK2735 podskórnie raz w tygodniu. Średni spadek masy ciała wynosił od 9,1% przy dawce 2,5 mg do 14,7% przy dawce 15 mg, w porównaniu z 1,7% w grupie placebo. Co najmniej 5% masy ciała straciło 93% osób leczonych aktywnie i 12% osób z grupy placebo.

Faza 3 dla postaci podskórnej to program VANQUISH, rozpoczęty w czerwcu 2025 roku. Według Vikinga VANQUISH-1 objął około 4500 dorosłych z otyłością lub nadwagą, bez cukrzycy (rekrutację zakończono w listopadzie 2025), a VANQUISH-2 około tysiąca osób z otyłością lub nadwagą i cukrzycą typu 2 (rekrutację zakończono w pierwszym kwartale 2026). Uczestnicy przez 78 tygodni otrzymują co tydzień 7,5 mg, 12,5 mg lub 17,5 mg VK2735 albo placebo. W komunikatach z lipca i października 2026 roku Viking nie podał terminu ogłoszenia wyników.

22 września 2026 roku firma przedstawiła wstępne wyniki badania dawkowania podtrzymującego u około 180 dorosłych z BMI co najmniej 30. Dane te nie zostały jeszcze opublikowane w recenzowanym czasopiśmie. Po 21 tygodniach cotygodniowych iniekcji spadek masy ciała wynosił od 16,3% do 18,7% zależnie od dawki (placebo: spadek o 0,1%). W 12-tygodniowej fazie podtrzymania, nadal z zastrzykami, osoby przyjmujące lek co dwa tygodnie zachowały do 97% wcześniejszej utraty masy, a co miesiąc do 90%; w grupie placebo było to 61%.

Doustny VK2735 w badaniu VENTURE-Oral

W sierpniu 2025 roku Viking ogłosił wyniki 13-tygodniowego badania fazy 2 z udziałem 280 dorosłych z otyłością lub nadwagą z chorobą towarzyszącą. Testowano dawki od 15 do 120 mg raz dziennie. Najwyższa dawka dała średnio 12,2% spadku masy ciała (placebo: 1,3%), a po odjęciu efektu placebo do 10,9%. Do 80% osób w grupach aktywnych schudło o co najmniej 10%, wobec 5% w grupie placebo.

Według tego samego komunikatu tabletkę tolerowano gorzej niż placebo, choć firma określiła odsetek przerwań jako niski. Leczenie przerwało 28% osób przyjmujących VK2735 i 18% z grupy placebo, a z powodu działań niepożądanych odpowiednio 20% i 13%. Nudności zgłosiło 58% uczestników leczonych aktywnie (placebo: 48%), wymioty 26% (placebo: 10%). Firma podała, że 99% przypadków nudności miało nasilenie łagodne lub umiarkowane.

14 października 2026 roku Viking ogłosił start fazy 3 SUNRISE. Według firmy obejmuje ona dwa badania, każde planowo z udziałem 560 dorosłych: SUNRISE-1 u osób bez cukrzycy i SUNRISE-2 u osób z cukrzycą typu 2. Uczestnicy przez 68 tygodni przyjmują raz dziennie 27,5 mg, 35 mg lub 55 mg VK2735 albo placebo.

Ecnoglutide w badaniu SLIMMER i rejestracja w Chinach

Ecnoglutide ma przewagę etapu rozwoju: jest już zarejestrowany, choć na razie tylko w Chinach. Według przeglądu opublikowanego w czasopiśmie Drugs w 2026 roku lek otrzymał w Chinach zgodę na leczenie cukrzycy typu 2 u dorosłych w styczniu 2026 roku, a w marcu 2026 roku na długotrwałą kontrolę masy ciała u dorosłych z otyłością lub z nadwagą i co najmniej jedną chorobą towarzyszącą. Na mocy umowy ogłoszonej przez Sciwind w lutym 2026 roku wyłączne prawa do sprzedaży postaci iniekcyjnej w Chinach kontynentalnych ma Pfizer.

Podstawą rejestracji w otyłości było badanie fazy 3 SLIMMER (The Lancet Diabetes & Endocrinology, 2025). Najważniejsze dane z tej publikacji:

• Badanie objęło 664 dorosłych Chińczyków bez cukrzycy, z BMI co najmniej 28 albo co najmniej 24 przy chorobie towarzyszącej.
• Uczestnicy przyjmowali 1,2 mg, 1,8 mg lub 2,4 mg ecnoglutide raz w tygodniu albo placebo.
• Po 40 tygodniach masa ciała spadła średnio o 9,1%, 10,9% i 13,2%, a w grupie placebo wzrosła o 0,1%.
• Co najmniej 5% masy ciała straciło 77%, 84% i 87% osób leczonych, wobec 16% w grupie placebo.
• Działania niepożądane wystąpiły u 93% osób w każdej grupie aktywnej i u 84% w grupie placebo, głównie łagodne lub umiarkowane dolegliwości żołądkowo-jelitowe.

Według komunikatu Sciwind z marca 2026 roku w 48. tygodniu średni spadek masy przy dawce 2,4 mg wyniósł 15,4% (15,1% po odjęciu efektu placebo). W czerwcu 2026 roku firma przedstawiła też śródokresową analizę otwartego badania fazy 2 SLIMMER-UP-SWITCH (163 osoby z BMI co najmniej 30): po 20 tygodniach spadek masy wyniósł 12,8% przy ecnoglutide i 9,5% przy semaglutydzie, oba w dawce 2,4 mg. Badanie potrwa 60 tygodni, więc to wynik cząstkowy.

VK2735 i ecnoglutide w liczbach: czego nie da się porównać wprost?

Czytając zestawienia “najnowsze leki na odchudzanie”, zawsze sprawdzamy trzy rzeczy: czas trwania badania, populację i to, czy liczba jest różnicą względem placebo. Przy tych dwóch cząsteczkach każda z tych zmiennych jest inna.

Parametr	VK2735	Ecnoglutide
Receptory	GLP-1 i GIP	tylko GLP-1 (preferencja cAMP)
Postać	zastrzyk raz w tygodniu, tabletka raz dziennie	zastrzyk raz w tygodniu, tabletka w badaniach
Spadek masy ciała, najwyższa dawka	14,7% po 13 tyg. (VENTURE)	13,2% po 40 tyg. (SLIMMER)
Etap rozwoju (X 2026)	faza 3 VANQUISH i SUNRISE	rejestracja w Chinach

Wynik 14,7% VK2735 pochodzi z 13-tygodniowego badania, a 13,2% ecnoglutide z 40-tygodniowego badania w Chinach, gdzie do udziału wystarczało BMI 24 przy chorobie towarzyszącej. Inne były też kryteria włączenia, dawki i czas obserwacji. Takie wyniki mówią więc o kierunku, a nie o tym, który lek jest “silniejszy”. Rozstrzygnęłoby to dopiero badanie bezpośrednio porównujące obie substancje, a takiego nie znaleźliśmy.

Skutki uboczne VK2735 i ecnoglutide oraz status obu substancji w 2026 roku

W opublikowanych danych obu cząsteczek dominują dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, w większości łagodne lub umiarkowane. Z danych źródłowych wynika:

• W podskórnym badaniu VENTURE działania niepożądane VK2735 były głównie żołądkowo-jelitowe i zgłaszano je rzadziej po osiągnięciu stałej dawki.
• Doustny VK2735 w VENTURE-Oral wiązał się, według danych firmy, z wyższym odsetkiem przerwań leczenia niż placebo (20% wobec 13% z powodu działań niepożądanych).
• W SLIMMER z powodu działań niepożądanych leczenie ecnoglutide przerwało 10 osób spośród blisko 500 leczonych aktywnie.

Te liczby pochodzą z różnych badań, więc nie pozwalają uznać jednej substancji za bezpieczniejszą. Brakuje też danych długoterminowych, które dla VK2735 przyniesie dopiero 78-tygodniowy program VANQUISH.

Status prawny trzeba odczytywać dosłownie. VK2735 pozostaje substancją badaną, bez rejestracji, i podaje się go wyłącznie uczestnikom badań klinicznych. Ecnoglutide ma rejestrację w Chinach, a przegląd w czasopiśmie Drugs z lipca 2026 roku nie wymienia zgód w innych krajach. Osoby z otyłością powinny omówić leczenie farmakologiczne z lekarzem, który dobierze zarejestrowaną terapię.